Năng lực số, hiểu biết trí tuệ nhân tạo và khả năng có việc làm của sinh viên Việt Nam: Tổng quan hệ thống giai đoạn 2019-2025
Tóm tắt
In the context of Vietnamese higher education being strongly impacted by digital transformation and the spread of artificial intelligence in the socioeconomic landscape, digital and AI competencies are increasingly seen as foundational to employability. The integration of AI competencies into the National Digital Competency Framework under Circular No. 02/2025 requires a systematic synthesis and evaluation of scientific evidence on the relationship between these competencies and the employability of university students. This article provides a systematic overview of 22 publications from 2019-2025 following the PRISMA methodology. The results show a rapid increase in research in recent years, primarily using cross-sectional quantitative designs. Relatively consistent aggregate evidence indicates a positive correlation between digital competence, AI literacy, and students' career adaptability, entrepreneurial orientation, and job readiness, mediated by factors such as self-efficacy, innovation capacity, and professional identity. These findings clarify the mechanisms by which digital competence and AI impact employability, while also providing scientific justification for curriculum design and human resource development policy planning in the context of the digital economy.
Tài liệu tham khảo
Ban Chấp hành Trung ương (2024). Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia đến năm 2030.
Bộ GD-ĐT (2025). Thông tư số 02/2025/TT-BGDĐT ngày 24/01/2025 về quy định khung năng lực số cho người học.
British Council, & Economist Intelligence Unit (2019). Employability in focus: Vietnam.
Chen, L., Huynh-Cam, T., Nguyen, V., Lu, T., & Le-Huynh, D. (2025). Predicting Early Employability of Vietnamese Graduates: Insights from Data-Driven Analysis Through Machine Learning Methods. Big Data and Cognitive Computing, 9(5), 134. https://doi.org/10.3390/bdcc9050134
Duong, C. D. (2025). AI literacy and e-entrepreneurial intention: A serial mediation model of e-entrepreneurial self-efficacy and e-entrepreneurial identity aspiration. International Journal of Information Management Data Insights, 5(2), 100349. https://doi.org/10.1016/j.jjimei.2025.100349
Hoang, P. T. (2025). Vietnam’s higher education in the age of AI: Redefining career preparation for the next generation of students. International Journal of Multidisciplinary Research and Growth Evaluation, 6(4), 104-106.
Kitchenham, B., Brereton, O. P., Budgen, D., Turner, M., Bailey, J., & Linkman, S. (2008). Systematic literature reviews in software engineering - A systematic literature review. Information and Software Technology, 51(1), 7-15. https://doi.org/10.1016/j.infsof.2008.09.009
Knight, P. T., & Yorke, M. (2003). Employability and good learning in higher education. Teaching in Higher Education, 8(1), 3-16. https://doi.org/10.1080/1356251032000052294
Long, D., & Magerko, B. (2020). What is AI literacy? Competencies and design considerations. In Proceedings of the 2020 CHI Conference on Human Factors in Computing Systems (pp. 1-16). Association for Computing Machinery. https://doi.org/10.1145/3313831.3376727
Nguyễn Văn Thuỷ (2023). Tác động của năng lực số và đổi mới sáng tạo tới khả năng thích ứng nghề nghiệp của sinh viên tốt nghiệp. Tạp chí Khoa học và Đào tạo Ngân hàng, 259, 58-66.
Nguyen, T. H., & Ha, D. A. T. (2025). Exploring Vietnamese students’ intention to adopt AI-Powered Study Tools: Integrating TPB and TAM. Educational Process International Journal, 16(1). https://doi.org/10.22521/edupij.2025.16.283
Page, M. J., McKenzie, J. E., Bossuyt, P. M., Boutron, I., Hoffmann, T. C., Mulrow, C. D., Shamseer, L., Tetzlaff, J. M., Akl, E. A., Brennan, S. E., Chou, R., Glanville, J., Grimshaw, J. M., Hróbjartsson, A., Lalu, M. M., Li, T., Loder, E. W., Mayo-Wilson, E., McDonald, S., Moher, D. (2021). The PRISMA 2020 statement: An updated guideline for reporting systematic reviews. BMJ, 372, n71. https://doi.org/10.1136/bmj.n71
PwC Vietnam (2020). How digital ready is Generation Z? Findings from Digital Readiness Survey 2020. https://www.pwc.com/vn/en/publications/2020/pwc-vietnam-digital-readiness-genz-en.pdf
Thủ tướng Chính phủ (2022). Quyết định số 131/QĐ-TTg ngày 25/01/2022 về phê duyệt đề án “Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong giáo dục và đào tạo giai đoạn 2022 - 2025, định hướng đến năm 2030”.
Tran, T. P. N., & Nguyen, T. H. (2023). The impact of artificial intelligence on employment trends and the demands on Vietnamese universities. HOU Journal of Science. https://doi.org/10.59266/houjs.2023.306
UNESCO (2023). Technology in education: A case study on Viet Nam. UNESCO Publishing.
Vuorikari, R., Punie, Y., Carretero Gomez, S., & Van den Brande, L. (2016). DigComp 2.0: The digital competence framework for citizens - Update phase 1: The conceptual reference model (EUR 27948 EN). Publications Office of the European Union.
World Bank (2021). Digital skills in a digitizing Vietnam: Assessing the demand for digital skills.
Xiao, Y., & Watson, M. (2017). Guidance on conducting a systematic literature review. Journal of Planning Education and Research, 39(1), 93-112. https://doi.org/10.1177/0739456x17723971
Yorke, M. (2006). Employability in higher education: What it is - What it is not. Higher Education Academy.
Tải xuống
Đã Xuất bản
Cách trích dẫn
Số
Chuyên mục
Giấy phép
Tác phẩm này được cấp phép theo Ghi nhận tác giả của Creative Commons Giấy phép quốc tế 4.0 .
